Przedawnienie długu. Zadłużenie przeterminowane. Grafika na blogu Prawnik Zadłużonych.
Antywindykacja

Przedawnienie długu

Przedawnienie długu – czy każdy dług się przedawnia? Jakie są terminy przedawnienia? Jak obliczyć czy dług się już przedawnił?


Przedawnienie długu – czy wszystkie długi się przedawniają?

W polskim prawie cywilnym istnieje zasada, zgodnie z którą roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu. Oczywiście istnieją od tego wyjątki, ale muszą zostać wskazane w ustawie. Przykładowo nie przedawni się roszczenie o zniesienie współwłasności. Również roszczenia niemajątkowe nie przedawniają się. Jak odróżnić roszczenie majątkowe od niemajątkowego? Roszczenie majątkowe jest bezpośrednio uwarunkowane interesem ekonomicznym uprawnionego (postanowienie SN z dnia 16.02.2012 r., sygn. akt II CSK 469/11). Roszczeniami majątkowymi będą na pewno wszelkie długi pieniężne.

Sprawdź również: Dziedziczenie długów 2020

Terminy przedawnienia długów – ile czasu musi upłynąć, aby dług się przedawnił?

W zależności od tego jaką umowę zawarłeś, różny może być termin przedawnienia roszczeń z niej wynikających. Podstawowe dwa terminy to 3 i 6 lat.

Z upływem 3 lat przedawniają się roszczenia o świadczenia okresowe (na przykład czynsz) oraz roszczenia wynikające z działalności gospodarczej. Długi alimentacyjne przedawniają się z upływem 3 lat. Twój dług przedawni się z upływem 6 lat, jeżeli nie ma przepisów, z których wynikałoby, że termin przedawnienia jest krótszy.

Dla przykładu krótsze terminy przedawnienia dotyczą:

  • roszczeń z umowy przedwstępnej –  przedawniają się z upływem roku od dnia, w którym umowa przyrzeczona miała być zawarta. Jeżeli sąd oddali żądanie zawarcia umowy przyrzeczonej, roszczenia z umowy przedwstępnej przedawniają się z upływem roku od dnia, w którym wyrok stał się prawomocny;
  • roszczeń ze sprzedaży dokonanej w zakresie działalności przedsiębiorstwa sprzedawcy – przedawniają się z upływem dwóch lat;
  • roszczeń z umowy o dzieło – przedawniają się z upływem dwóch lat od dnia oddania dzieła. Jeżeli dzieło nie zostało oddane – od dnia, w którym zgodnie z umową miało być oddane;
  • roszczeń z umowy najmu – przedawniają się z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy. Dotyczy to roszczeń wynajmującego przeciwko najemcy o naprawienie szkody z powodu uszkodzenia lub pogorszenia rzeczy oraz roszczenia najemcy przeciwko wynajmującemu o zwrot nakładów na rzecz albo o zwrot nadpłaconego czynszu;
  • roszczenie z umowy pożyczki o wydanie pożyczającemu pożyczonej rzeczy – przedawnia się z upływem sześciu miesięcy od chwili, gdy miał nastąpić zwrot pożyczonej rzeczy.

Przedawnienie długu – jak liczyć terminy?

Przedawnienie długu biegnie od dnia, w którym Twój wierzyciel mógł żądać od Ciebie, abyś wykonał swoje zobowiązanie. Mówimy wtedy o wymagalności długu.

Przykład:
Jeżeli do 1 czerwca 2020 roku, miałeś oddać pożyczone pieniądze, pożyczkodawca może wystąpić do sądu już 2 czerwca 2020 roku. Od i od tej daty biegnie termin przedawnienia Twojego długu.

Nie zawsze jednak jest tak łatwo. Czasami zawierając umowę, np. ustnie, nie ustalicie kiedy ma nastąpić zwrot. Wtedy pożyczkodawca powinien wezwać Cię do zwrotu pieniędzy, aby móc ich żądać w sądzie. Datą początkową terminu przedawnienia będzie dzień, w którym dług byłby wymagalny, gdyby pożyczkodawca wezwał Cię do zapłaty w najwcześniej możliwym terminie. Oznacza to, że data wymagalności i początek biegu terminu przedawnienia nie muszą być tym samym dniem.

Musisz wiedzieć, że terminy przedawnienia nie zawsze liczymy tak samo!

Jeżeli termin przedawnienia jest krótszy niż 2 lata, liczymy go w ten sposób, że do pierwszego dnia, w którym wierzyciel mógł żądać wykonania zobowiązania, dodajemy odpowiedni okres przedawnienia. Stosujemy wtedy zasadę zgodnie, zgodnie z którą termin oznaczony w tygodniach, miesiącach lub latach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było – w ostatnim dniu tego miesiąca. Musisz mieć także na uwadze, że jeżeli termin przedawnienia wypada w dzień ustawowo wolny od pracy lub sobotę, termin upłynie następnego roboczego dnia.

Przykład:
Jeżeli dług stał się wymagalny 1 czerwca 2020 r., a termin przedawnienia wynosi 1 rok, dług przedawni się z końcem dnia 1 czerwca 2021 r.

Co w takim razie z terminami 2-letnimi i dłuższymi? Przedawnienie upływa w ostatnim dniu roku kalendarzowego.

Przykład:
Jeżeli dług stał się wymagalny 1 czerwca 2020 r., a termin przedawnienia wynosi 3 lata, dług przedawni się z końcem dnia 31 grudnia 2023 r.

Zawieszenie i przerwanie biegu przedawnienia długu

Musisz wiedzieć, że czasami termin przedawnienia nie nastąpi z terminie wyliczonym zgodnie z zasadami opisanymi powyżej. Czasami wynika to ze szczególnej ochrony prawnej wierzyciela, a czasami z jego działań.

Zawieszenie przedawnienia długu

Zdarzają się sytuacje, w których mimo upływu czasu przedawnienie nie biegnie. Jeśli z jakichś przyczyn zaczęło biec – przestaje.

Kiedy się tak dzieje?

  • w przypadku roszczeń dzieci przeciwko rodzicom – przez czas trwania władzy rodzicielskiej;
  • w przypadku roszczeń, które przysługują osobom niemającym pełnej zdolności do czynności prawnych przeciwko osobom sprawującym opiekę lub kuratelę – przez czas opieki lub kurateli;
  • co do roszczeń, które przysługują jednemu z małżonków przeciwko drugiemu – przez czas trwania małżeństwa;
  • w przypadku siły wyższej, jeżeli wierzyciel nie może dochodzić długu przed sądem lub innym organem – przez czas trwania przeszkody.

Co więcej, jeżeli wierzyciel ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych albo istnieją podstawy do jego całkowitego ubezwłasnowolnienia wstrzymany jest termin zakończenia przedawnienia. Nie zakończy się on wcześniej niż z upływem 2 lat od ustanowienia przedstawiciela ustawowego albo od ustania przyczyny jego ustanowienia. Jeżeli termin przedawnienia jest krótszy niż 2 lata, jego bieg liczy się od dnia ustanowienia przedstawiciela ustawowego albo od dnia, w którym ustała przyczyna jego ustanowienia.

Przerwanie biegu przedawnienia długu

Jeżeli wierzyciel jest aktywny, może skutecznie zapobiegać przedawnieniu długu. Określone zachowanie wierzyciela doprowadzić może do przerwania przedawnienia. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia, termin ten biegnie na nowo.

W jaki sposób to zrobić?

Termin przedawnienia długu zostanie przerwany poprzez:

  • skierowanie sprawy do sądu, np. poprzez wniesienie pozwu o zapłatę;
  • złożenie wniosku do komornika o wszczęcie postępowania egzekucyjnego;
  • złożenie w sądzie wniosku o zawezwanie do próby ugodowej;
  • zgłoszenie wierzytelności w postępowaniu upadłościowym;
  • oświadczenie dłużnika, który uzna swój dług;
  • zawarcie ugody;
  • poprzez wszczęcie mediacji.

Oczywiście wyliczenie powyższe jest jedynie przykładowe. Termin przedawnienia długu może zostać przerwany również przez inne czynności wierzyciela. Jeśli masz wątpliwości czy Twój dług jest przedawniony, albo boisz się, że Twoja wierzytelność się przedawni, skonsultuj się z adwokatem lub radcą prawnym. Razem będziecie mogli uzgodnić plan działania w Twojej sprawie.

Powyższy artykuł obejmuje stan prawny na dzień 7 lipca 2020 r. Nie stanowi ani nie zastąpi porady prawnej. 

Jeśli potrzebujesz indywidualnej konsultacji prawnej to zapraszam Cię serdecznie do kontaktu. Możesz umówić się na spotkanie w kancelarii w Warszawie lub na poradę online. Szczegóły znajdziesz tutaj.

Pozdrawiam Cię serdecznie!

Marta Kleczaj
Prawnik Zadłużonych

2 komentarze

Jeśli masz krótkie pytanie śmiało zadaj je w komentarzu - odpowiem, gdy tylko będę miała wolną chwilę!

%d bloggers like this: